Bu plan, Fakültemizdeki mühendislik programlarının akreditasyon ve sürekli iyileştirme çalışmalarında izlenen ortak çerçeveyi gösterir. Her aşamada öğretim üyelerinin, yönetimin, koordinatörün ve komisyonların sorumlulukları ayrı ayrı belirtilmiştir.
Neden yapıyoruz? Dönem başlamadan önce “sahayı” ve “kuralları” kontrol etmeliyiz. MÜDEK, eğitimin yalnızca sınıfta değil, güvenli laboratuvarlarda ve doğru bir müfredatla yapıldığını güvence altına almamızı ister.
Kritik kavramlar: Programa özgü ölçüt eki — MÜDEK’in her mühendislik programı için belirlediği özel konu listesidir; müfredat bu konuları kapsamalıdır. Süreci durduran hata — laboratuvar güvenliği (Ölçüt 7.5); değerlendiriciler laboratuvarda koruyucu ekipman uyarıları veya yangın tüpü göremezse akreditasyonu vermeyebilir.
İlgili MÜDEK maddeleri: Ölçüt 5 (Eğitim Planı), Ölçüt 7 (Altyapı).
Temel tanımlar: PÇ (Program Çıktıları) — öğrencinin mezun olurken kazanması gereken temel yetkinlikler. AKTS (ECTS) — öğrenci iş yüküne dayalı kredi sistemi; ders izlencesindeki iş yükü hesabı gerçekçi olmalıdır.
Ön test – son test mantığı (Ölçüt 4): Dönem başında (Beklenti Anketi) öğrencinin derse gelirken ne bildiği, dönem sonunda (Ders Süreci Anketi) ne öğrendiği ölçülür. İkisi arasındaki fark (katma değer), programın öğrenciye kattığı değeri gösterir.
İSG notu (Ölçüt 7.5): Laboratuvar derslerinde İSG kurallarının öğrencilere tebliği ve imza altına alınması, değerlendiriciler açısından kritik bir kanıttır.
Neden yapıyoruz? Web sitesindeki ders bilgi paketi ile sınıftaki uygulamanın tutarlı olması (Bologna uyumu) güvenilirliğin temelidir. Öğrencilerin sürece katılımı (temsilci seçimi) Ölçüt 9 gereğidir.
İpucu: Öğretim üyeleri için ilk 10 iş günü “hazırlık + duyuru + ilk uygulama” dönemidir.
Kritik ayrım (PEA ve PÇ): PEA (Program Eğitim Amaçları), mezunların mezuniyetten 3-5 yıl sonra kariyerlerinde ulaştıkları konumu tarif eder (ör. “yöneticilik yapıyor”, “lisansüstü eğitim aldı”). PÇ (Program Çıktıları) ise mezun olduğu gün sahip olduğu bilgidir.
Neden yapıyoruz? Eğitimimizin sektörün güncel ihtiyaçlarını karşılayıp karşılamadığını anlamak için dış paydaşların (işverenler ve mezunlar) görüşünü almak zorundayız (Ölçüt 2).
Kanıt değeri: Danışma Kurulu toplantısında yalnızca “sohbet” edilmemeli; “sektör şu yazılımı önerdi, müfredata ekledik” gibi somut karar tutanakları oluşturulmalıdır.
Son test (Ders Süreci Anketi): 2. aşamada uygulanan Beklenti Anketi (ön test) ile birlikte değerlendirildiğinde programın öğrenciye kattığı değeri (katma değer) ölçmeyi sağlar.
Mezun Adayı (Çıkış) Anketi (Ölçüt 3.3): Mezuniyet aşamasındaki öğrencilerin program çıktılarını sağladığını göstermek için kullanılan dolaylı ölçme araçlarından biridir.
Veri güvenilirliği: Katılım düşük kalırsa verinin temsil gücü zayıflar. Öğrenci anketlerinde en az %30 katılım hedeflenmelidir.
Ders dosyası (Course Binder) nedir? O dersin kalite yolculuğunun kara kutusudur. İçinde sınav soruları, cevap anahtarı, not çizelgesi ve en önemlisi öğrenci kanıtları (en yüksek, orta ve en düşük notu alan kâğıt örnekleri) bulunmalıdır.
Tasarım dersleri için not: Tasarım içerikli derslerin dosyalarında karmaşık mühendislik problemi (standart olmayan, soyut düşünme gerektiren problemler) ve gerçekçi kısıtların (maliyet, çevre, etik vb.) projeye dâhil edildiği kanıtlanmalıdır.
Neden yapıyoruz? Değerlendiriciler birime geldiklerinde öğrenciyi değil, bu dosyaları incelerler.
Katma değer analizi: Ön test (2. aşama) öğrencilerin dönem başı hazırbulunuşluk düzeyini, son test (4. aşama) dönem sonu kazanım düzeyini gösterir. Katma değer = son test - ön test. Bu fark, programın öğrenciye gerçekten bir şey kattığının somut göstergesidir.
Ölçüt 1.6 (mezuniyet denetimi): MÜDEK, mezuniyet kararının güvenilir yöntemlerle verildiğini görmek ister; bu nedenle mezuniyet komisyonu tutanakları ve kontrol listeleri saklanmalıdır.
PUKÖ: Bu aşama “Kontrol Et” ve “Önlem Al” kısımlarıdır; verinin karar ve aksiyona dönüştüğünü kanıtlar.
Not: Bu aşama yalnızca akreditasyon başvurusu yapılan yıllarda geçerlidir.
Kanıt odası: Tüm ders dosyalarının, toplantı tutanaklarının ve resmî yazıların değerlendiriciler için fiziksel veya dijital ortamda sergilendiği yerdir.
Geçmişe bakış: Değerlendiriciler yalnızca bu yılı değil, önceki yılların (en az bir tam döngü) kayıtlarını da görmek isterler. Süreklilik esastır.
İpucu: Heyet görüşmelerinde “bilmiyorum” demek yerine “bu veriye kalite sistemimizden bakıp dönebilirim” demek, sisteme güveni gösterir.
| Anket | İlgili olduğu ölçüt(ler) | Uygulama zamanı |
|---|---|---|
| Öğrenci Beklenti Anketi (Ön Test) | Ölçüt 4 (Sürekli İyileştirme – Veri Temeli) | 2. Aşama (Dönem başı) |
| Ders Süreci Anketi | Ölçüt 5 (Eğitim Planı) | 4. Aşama (Final öncesi) |
| Danışman Memnuniyet | Ölçüt 1.4 | 4. Aşama (Final öncesi) |
| Öğrenci Memnuniyet (Bölüm) | Ölçüt 1, 7, 8 | 4. Aşama (Final öncesi) |
| Uluslararası Öğrenci | Ölçüt 1.3 (Hareketlilik) | 4. Aşama (Final öncesi) |
| Akademik Personel | Ölçüt 6, 8, 9 | 4. Aşama (Final öncesi) |
| Mezun Anketi | Ölçüt 2.3 (PEA İzleme) | 3. Aşama (Ara sınav sonrası) |
| Mezun Adayı (Çıkış) Anketi | Ölçüt 3.3 (PÇ Sağlama) | 4. Aşama (Final öncesi) |
| Dış Paydaş Anketi | Ölçüt 2.2-c, 3 (PÇ) | 3. Aşama (Ara sınav sonrası) |
| Aşama | Ana ölçüt | Alt ölçütler | Kilit görevliler |
|---|---|---|---|
| 1. Stratejik Planlama | 5, 7, 8, 9 | 1.1, 6.1 | Yönetim + Komisyon |
| 2. Bologna ve Organizasyon + Beklenti Anketi | 3, 4, 5, 9 | 1.4 | Tüm öğretim üyeleri + Komisyon |
| 3. Dış Paydaşlar | 2 | 2.2-c, 2.3 | Yönetim + Koordinatör (mezun + dış paydaş) |
| 4. Ölçme ve Anket | 1, 3, 6 | 2.3, 3.3 | Tüm öğretim üyeleri + Koordinatör (mezun adayı) |
| 5. Ders Dosyası Denetimi | 3, 5 | - | Tüm öğretim üyeleri + Komisyon |
| 6. Analiz ve PUKÖ | 2, 3, 4 | 1.6 | Mezuniyet Komisyonu + Kalite Komisyonu |
| 7. Saha Ziyareti * | Tümü | - | Tüm bölüm |